Cmentarz przykościelny:

Powierzchnia [ha]: ogólna 0,68

Pierwotny cmentarz przykościelny założony został zapewne na planie zbliżonym do owalu, o czym świadczy zachowany w najbliższym otoczeniu świątyni fragment muru. Cmentarz powstał zapewne już na początku czasów nowożytnych. Wówczas wzniesiono również przy murze cmentarnym, neoromańską w swej formie kaplicę cmentarną. W 1852 r. cmentarz został powiększony, w wyniku czego otrzymał zachowany do dziś, nieregularny kształt. Cmentarz służył miejscowej parafii ewangelickiej do zakończenia II wojny światowej. Po 1945 r. nie dokonano zmian terytorialnych cmentarza jakkolwiek historyczne nagrobki i pochówki uległy likwidacji. W 1986 r. wykazano, że cmentarz pomimo dużych zmian, znajdował się dobrym stanie zachowania, a na jego terytorium zachowało się wiele przyściennych epitafiów z XIX w. Obecnie cmentarz jest czynny i służy w dalszym ciągu mieszkańcom Studnisk Dolnych.

Historia wsi

Początków wsi upatrywać można już w XIII w. wówczas też nastąpiła lokacja wsi na prawie niemieckim. W 1346 r. w miejscowości wzmiankuje się istnienie kościoła. W 1403 r. jako właściciela wsi wymienia się Heinricha von Gersdorfa. W połowie XV w. miejscowość podzielona została na dwie części, które należały do mieszczan ze Zgorzelca. W 1421 r. właścicielem Studnisk Dolnych był niejaki Bartholomeus Eberhrd, zaś Studnisk Górnych Martin Lauterbach. W 1531 r. obydwie części miejscowości zakupił Sigismud von Warnsdorf. W XVI w. miejscowi chłopi protestowali przeciwko uciskom ze strony panów ziemskich. Następnie miejscowość należała do rodziny von Nostitzów, później znów do von Warnsdorfów. W 1704 r. Studniska nabył Ferdinand Adolf von Loeben, a od 1780 r. pozostawały w posiadaniu Ferdinanda Ottona von Schindela. W trakcie trwania kampanii napoleońskiej, w 1813 r. w miejscowości stacjonowały liczne wojska. W 1830 r. Studniska Dolne i Górne znajdowały się w posiadaniu Karla Wilhelma Ottona Augusta von Schindela. W Studniskach Dolnych wymieniano wówczas 110 domostw, pałac, 629 mieszkańców, którzy wszyscy byli ewangelikami. W miejscowości działały wówczas dwie szkoły ewangelickie, 3 młyny wodne oraz tartak. Studniska Górne liczyły zaś 64 domy i 349 mieszkańców, w tym 5 katolików. Piętnaście lat później dwie części wsi w dalszym ciągu należy do członków rodziny von Schindel. Około 1840 r. w Studniskach Dolnych powstała kopalnia „Louise”, która funkcjonowała do 1910 r. W 1878 r. w Studniskach Gónych wzniesiono nową szkołę ewangelicką. W okresie międzywojennym właścicielem dwóch części wsi był Hans Fink von Finkenstein. W 1945 r. miejscowość Studniska liczyła już 1328 mieszkańców. Po zakończeniu II wojny światowej nastąpił transfer ludnościowy, w wyniku którego wysiedlono ludność niemiecką, a na jej miejsce napływać zaczęli osadnicy polscy. W 1988 r. w Studniskach zamieszkiwało 1000 osób, zaś w 1998 już tylko 990. Do 1526 r. Studniska Dolne położone były na terenie Górnych Łużyc, w królestwie Czech. Później do 1635 r. przynależały do Austrii, kolejno zaś do 1815 do Saksonii. Później znalazły się granicach administracyjnych Prus, wchodząc w skład powiatu zgorzeleckiego, do 1945 r. lubańskiego. Dziś Studniska Dolne i Górne tworzą jedną wieś – Studniska, w gminie Sulików w powiecie zgorzeleckim.

Ciekawe strony internetowe dotyczące cmentarza i kościoła:

https://fotopolska.eu/Studniska_Dolne_Kosciol_filialny_sw._Anny

https://polska-org.pl/525569,Studniska_Dolne,Kosciol_sw_Anny.html

Bibliografia

• Archiwum Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu Delegatura w Jeleniej Górze – Studniska Dolne, Karta cmentarza, oprac. H. Sołtysik, 1986 r.
• Literatura:
• Anders F. G. E., Historische Statistik der evangelischen Kirche in Schlesien…, Breslau 1867.
• Knie J., Alphabetisch-statistisch-topographische Uebersicht der Dörfer, Flecken, Städte und andern Orte der Königl.
• Preuß. Provinz Schlesien, Breslau 1830. Knie J., Alphabetisch-statistisch-topographische Uebersicht der Dörfer, Flecken, Städte und andern Orte der Königl. Preuß. Provinz Schlesien, 1845.
• Studniska, [w:] Słownik geografii turystycznej Sudetów, T. 2 (M—Ż) Pogórze Izerskie, red. M. Staffa, K. R. Mazurski, Wrocław 2003, s. 339–344.