NASZE PUBLIKACJE
- Dzikowska, A.; Zar˛eba, A.; Krzemi ´nska, A.; Pawłowski, K. The Cultural Landscape of Rural Cemeteries on the Polish–Czech Borderlands: Multi-Faceted Visual Analysis as an Element of Tourism Potential Assessment. Sustainability 2023, 15, 13730. https://doi.org/ 10.3390/su151813730
(100 pkt. Wg listy MEiN, IF = 3,9)
Abstract: This article presents the tourism potential of the Polish–Czech borderlands (Klodzko Land, Lower Silesia, Poland), in which historical sacred sites, namely cemeteries and churches, play a significant role. An analysis of the most important features of sacred sites was carried out to present the diversity of the architectural richness of the region. At the same time, attention was paid to additional elements, such as their visual aspects and their impact on shaping space. The research is based on the sacred sites located on the Polish–Czech borderland. As part of the work, an analysis of historical, natural, and landscape conditions was performed along with the spatial layout of 106 cemeteries. During the field research, inventories of landscape and natural values were carried out. The assessment of landscape value was carried out using an original concept to enable an indication of site’s tourism potential on the basis of visual aspects of its space. The article and the research methods contained within concern interdisciplinary research combining architecture, landscape architecture, socio-economic geography, and tourism. Keywords: rural landscape; cemeteries; landscape and visual analysis.
2. Pawłowski, K., Krzemińska, A., Zaręba, A., & Dzikowska, A. (2023). Zanikający krajobraz wiejskich przykościelnych cmentarzy w powiecie kłodzkim. Studia Periegetica, 42(2), 163–186. https://doi.org/10.58683/sp.572
40 pkt. Wg listy MEiN
Abstrakt
Celem artykułu jest porównanie stanu zachowania i walorów krajobrazowych oraz kulturowych cmentarzy położonych w czterech gminach powiatu kłodzkiego w południowo-zachodniej części Polski, w woj. dolnośląskim. Na potrzeby artykułu wstępie przeprowadzono analizy dotyczące historii wsi, opisano demografię, rozwój miejscowości, budowę kościołów oraz cmentarzy. badania kameralne opierały się o kwerendę biblioteczną i obejmowały analizę literaturę, wykorzystano również zasoby zbirów ikonograficznych i kartograficznych. W artykule porównano zmiany dotyczących układu, architektury, krajobrazu na terenie cmentarzy w powiecie kłodzkim we wsiach: Sokolec, Pasterka, Orłowiec i Kamieńczyk. Zwrócono uwagę na to. że obecnie przykościelne cmentarze będące reliktem przeszłości ulegają powolnemu i systematycznemu niszczeniu i z biegiem czasu zaciera się ich układ przestrzenny, zniszczeniu ulegają bramy, ogrodzenia, nagrobki, czasem zniwelowane zostaje całe pole grzebalne oraz mała architektura.
3. Anna Dzikowska, Kamil Pawłowski, Anna Zaręba, Alicja Krzemińska (2024). Krajobraz cmentarzy wiejskich strefy pogranicza polsko-czeskiego województwa dolnośląskiego na przykładzie gminy Głuszyca, [w:] Dziedzictwo Sakralne a Tożsamość Kulturowa, pod red. A. Marek i J. Łach, wyd. Episteme, Lublin, Uniwersytet Wrocławski, s.127-156
20 pkt. wg listy MEIN
Cmentarze to nieodłączny element przestrzeni miast i wsi. Są świadectwem życia naszych przodków i nas samych, obrazem przemijającego czasu, życia, swoistym pomnikiem pamięci. Wiejskie cmentarze przykościelne stanowią niezaprzeczalny wyróżnik i zarazem dominantę w przestrzeni – poprzez swoją formę (często nierozerwalnie powiązaną z obiektami sakralnymi – kościołem, kaplicą, krzyżami czy też ołtarzami polowymi), treść oraz znaczenie dla lokalnej społeczności. Dlatego niezwykle ważne jest, aby wciąż na nowo odkrywać historię ich powstania oraz przybliżyć sylwetki osób pochowanych i upamiętnionych na ich terenie.
Celem badań jest analiza porównawcza trzech cmentarzy znajdujących się na terenie Gminy Głuszyca, w miejscowościach Głuszyca Górna, Grzmiąca i Sierpnica. Na podstawie materiałów archiwalnych oraz literatury wykonano analizę historyczną, obejmującą historię powstania i rozwoju wsi, kościołów oraz cmentarzy. Przeprowadzono również badania terenowe. Wykonano ocenę stopnia dewastacji krajobrazu cmentarzy oraz przestrzeni ich otaczającej, a także ocenę estetyki krajobrazu cmentarzy oraz przestrzeni ich otaczającej. Podczas analiz zwrócono uwagę na elementy składowe struktury krajobrazu, ich stan zachowania, walory wizualne oraz wpływ na kształtowanie wizerunku miejsca.